Đi thăm Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Lưu ý gì để tôn trọng di tích?

Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Di sản giáo dục giữa lòng Thủ đô

Khu di tích Văn Miếu được khởi dựng vào năm 1070 dưới triều vua Lý Thánh Tông. Sáu năm sau, vào năm 1076, vua Lý Nhân Tông cho lập Quốc Tử Giám kế bên, đánh dấu sự ra đời của trường đại học đầu tiên tại Việt Nam. Ban đầu trường dành cho con em hoàng tộc, sau đó đến năm 1253 vua Trần Thái Tông mở rộng tiếp nhận con em thường dân có học lực xuất chúng. Quốc Tử Giám duy trì việc đào tạo nhân tài tới năm 1779 trước khi kinh đô dời về Huế.

Toàn bộ quần thể trải rộng trên diện tích 54.331 m² bao gồm Hồ Văn, Văn Miếu, Quốc Tử Giám và vườn Giám, bao bọc bởi hệ thống tường gạch vồ kiên cố. Không gian bên trong chia thành năm lớp độc lập theo trục bắc nam đối xứng. Nổi bật ở lớp thứ hai là Khuê Văn Các xây năm 1805, công trình mang tính biểu tượng văn hóa của thủ đô Hà Nội. Di tích còn gìn giữ 82 tấm bia Tiến sĩ dựng từ năm 1484 đến 1780, khắc tên 1.306 vị đỗ đạt và đã được UNESCO công nhận là Di sản tư liệu thế giới.

Trải nghiệm văn hóa tại di tích

Các khu vực tham quan chính

Không gian di tích bố trí nối tiếp nhau qua từng lớp cửa truyền thống. Khách bắt đầu từ cổng chính qua Đại Trung Môn có ba gian lợp ngói mũi hài, hai bên là cửa Thành Đức và Đạt Tài.

Đại Trung Môn ★★★★★4.7 (69 đánh giá )

Bước qua Khuê Văn Các, bạn sẽ bắt gặp giếng Thiên Quang phẳng lặng soi bóng cổ thụ. Hai bên tả hữu là hai dãy nhà che chắn 82 bia đá đặt trên lưng rùa đá uy nghiêm.

Khuê Văn Các ★★★★★4.6 (421 đánh giá )

Bia Tiến Sĩ ★★★★★5.0 (2 đánh giá )

Tiếp tục di chuyển qua Đại Thành Môn sẽ dẫn vào khu điện thờ trung tâm. Điện Đại Thành giữ vai trò phụng thờ Tiên Thánh Khổng Tử, tả hữu có Đông Vũ và Tây Vũ thờ cúng các bậc Tiên hiền, Tiên nho. Sau điện thờ là khu Thái Học, nơi khánh thành giai đoạn một vào tháng 10 năm 2000 mô phỏng lối kiến trúc truyền thống gồm tiền đường, hậu đường, nhà tả vu và hữu vu.

Văn Miếu – Quốc Tử Giám ★★★★★4.6 (25960 đánh giá )

Dịch vụ hỗ trợ và hoạt động chuyên đề

Du khách có thể thuê thiết bị thuyết minh tự động với giá khoảng 30.000 VNĐ/lần sử dụng. Thiết bị này hỗ trợ 8 ngôn ngữ, giới thiệu nội dung tại 14 điểm di tích trọng yếu thông qua tai nghe cá nhân.

Vào các tối thứ Tư, thứ Bảy và Chủ nhật, di tích tổ chức chương trình Trải nghiệm Đêm Văn Miếu từ 18:30 đến 22:00. Chương trình sử dụng công nghệ trình chiếu ánh sáng và 3D Mapping mang lại góc nhìn thị giác mới lạ cho du khách.

Phù hợp với ai và những hạn chế

Di tích rất thích hợp cho các gia đình đưa trẻ nhỏ cùng học sinh, sinh viên đến tìm hiểu cội nguồn đạo học. Nhiều sĩ tử lựa chọn nơi này để dâng hương cầu may mắn trước mỗi kỳ thi quan trọng. Khách quốc tế yêu thích lịch sử Á Đông cũng tìm thấy nhiều giá trị kiến trúc và triết học sâu sắc tại đây.

Vị trí và di chuyển

Khu di tích nằm tại số 58 phố Quốc Tử Giám, phường Văn Miếu, quận Đống Đa (cũ), Hà Nội. Vị trí này được giới hạn bởi bốn tuyến đường chính: Nguyễn Thái Học, Tôn Đức Thắng, Văn Miếu và Quốc Tử Giám. Số điện thoại liên hệ là 024 3845 2917.

Du khách vào cửa qua cổng chính tại số 58 Quốc Tử Giám. Lối ra gồm cổng số 19–21 phố Văn Miếu và lối mở ra vườn Giám đối diện số 40 phố Tôn Đức Thắng.

Thời gian và thời điểm tham quan

Di tích mở cửa đón khách tham quan ban ngày từ 08:00 đến 17:00 tất cả các ngày trong tuần. Vào các khung giờ cao điểm hoặc dịp cuối tuần, khu vực giếng Thiên Quang và điện thờ thường tập trung lượng người đông đúc. Khách nên sắp xếp ghé thăm vào đầu giờ sáng để tận hưởng bầu không khí tĩnh mịch.

Thông tin vé và dịch vụ

Vé tham quan tiêu chuẩn áp dụng mức giá 70.000 VNĐ/người/lượt. Giá vé ưu đãi 35.000 VNĐ/người/lượt dành cho học sinh, sinh viên các trường tại Việt Nam có xuất trình thẻ hợp lệ. Mức vé 35.000 VNĐ này cũng áp dụng cho công dân từ 60 tuổi trở lên có căn cước công dân, người khuyết tật nặng và người thuộc diện chính sách văn hóa.

Trẻ em dưới 16 tuổi cùng người khuyết tật đặc biệt nặng được miễn phí toàn bộ vé vào cửa.

Quy tắc ứng xử và lưu ý tôn trọng di tích

Tiêu chuẩn trang phục

Du khách cần mặc trang phục chỉn chu, kín đáo khi bước vào các không gian thờ tự. Bạn không được mặc áo hai dây, áo ngắn hở hang, quần đùi hoặc váy ngắn trên gối. Bên cạnh đó, bạn phải tháo mũ nón khi bước vào khu vực điện thờ Đại Thành và nhà Hậu đường. Trường hợp trang phục chưa phù hợp, ban quản lý bố trí quầy hỗ trợ mượn áo choàng xám in biểu trưng di tích dài quá đầu gối.

Ứng xử với hiện vật và không gian chung

Việc bảo tồn hiện vật đòi hỏi ý thức nghiêm túc từ mỗi người ghé thăm. Du khách tuyệt đối không xoa đầu rùa đá, không ngồi hoặc dựa vào các bia Tiến sĩ. Mọi hành vi dùng vật sắc nhọn chạm khắc, viết vẽ bậy lên thân bia, tượng thờ hay tường gạch đều bị nghiêm cấm.

Bạn cần giữ gìn trật tự, nói chuyện vừa đủ nghe và không làm ồn tại khu vực tôn nghiêm. Khuôn viên di tích cấm hoàn toàn việc hút thuốc lá. Bạn cần bước đi trên lối đi trải gạch, không giẫm chân lên bãi cỏ hay bẻ cành hái hoa. Ngoài ra, ban quản lý nghiêm cấm mang vũ khí, chất cháy nổ độc hại hoặc thú cưng vào di tích.

Khi chụp ảnh, bạn cần lưu ý không sử dụng chân máy (tripod) trong khu vực nội điện và hạn chế tối đa việc gây ồn ào hay cản trở lối đi chung của đoàn khách khác. Với du khách nước ngoài hoặc những ai chưa quen với tập tục thờ cúng truyền thống, điều quan trọng là giữ thái độ nghiêm cẩn khi quan sát người dân địa phương làm lễ, tránh đứng chắn trực diện trước bàn thờ chính hay cắt ngang dòng người đang dâng hương.

Kiểm tra trước khi đi

• Mang theo thẻ học sinh, sinh viên hoặc căn cước công dân nếu thuộc diện hưởng vé ưu đãi.
• Chuẩn bị sẵn trang phục dài tay, quần hoặc váy qua gối để thuận tiện vào khu điện thờ.
• Nắm rõ thời gian mở cửa ban ngày từ 08:00 đến 17:00.
• Nếu muốn xem trình diễn 3D Mapping ban đêm, hãy chọn tối thứ Tư, thứ Bảy hoặc Chủ nhật.
• Lưu ý cổng vào chính của di tích đặt tại số 58 phố Quốc Tử Giám.